بیماری پوستی صدف (پسوریازیس) علت و درمان

1

بیماری پوستی صدف یا پسوویازیس یک نوع شرایط التهابی پوستی غیر واگیردار است. علائم این بیماری شامل ایجاد لکه‌های قرمز فلس مانند، احساس خارش، و ورقه شدن پوست است. در اکثر مواقع این بیماری ناحیه سر، آرنج و زانوها را تحت تاثیر خود قرار می‌دهد، اما امکان مشاهده این علائم در تمام نقاط بدن وجود دارد. تا کنون درمان مشخص برای این بیماری پیدا نشده، اما کنترل کامل آن با استفاده از روش‌های درمان خاص امکان‌پذیر است.

برای بیماری پوستی صدف یا پسوویازیس روش‌های درمان متعدد وجود دارد. برخی از این روش‌ها تکثیر سلول‌های جدید پوستی را آهسته می‌کند، در حالی که سایر روش‌ها به رفع خارش و خشکی پوست کمک می‌کنند. متخصصین ما در کلینیک تخصصی پوست و موی رازی با بررسی شرایط بیمار از یک برنامه درمان مناسب برای وی بر اساس مقدار عارضه پوستی، موقعیت آن در بدن، سن فرد، سطح سلامت، و سایر عوامل مانند آن استفاده می‌کنند. توجه داشته باشید همیشه پیدا کردن روش درمان مناسب برای این بیماری ساده نیست. در واقع گاهی اوقات روشی که برای یک مدت زمان مشخص از اثربخشی برخوردار است، با گذشت زمان تاثیر خود را از دست می‌دهد. به همین خاطر پزشک ممکن است یک روش درمان را بر روی بیمار امتحان کرده و سپس روش درمان خود را عوض کند یا ترکیبی از روش‌های درمان را برای رفع مشکل مورد استفاده قرار دهد. در کلینیک تخصصی پوست و موی رازی بعد از درمان بیماری پوستی صدف گام بعدی از بین بردن جای اسکار بیماری از روی پوست است. به این منظور نیز روش‌های مختلفی وجود دارد که بر اساس شدت اثر بیماری، رنگ پوست بیمار و اهداف درمان بهترین روش برای هر بیمار انتخاب می‌شود.
جهت کسب اطلاعات کامل در زمینه درمان بیماری صدف و سایر بیماری‌های پوستی می‌توانید با مشاورین ما از طریق شماره‌های 02188334029 - 02188333259 تماس حاصل نمایید.

بررسی کلی


22

33

 بیماری پوستی صدف یا پسوویازیس یک بیماری غیر واگیردار است که برای تمام عمر با فرد باقی مانده و در حدود 2 تا 3 درصد افراد را تحت تاثیر خود قرار می‌دهد. افراد مبتلا به این بیماری دچار لکه‌های خشکی ضخیم و قرمز بر روی پوست خود می‌شوند. پسوویازیس به احتمال زیاد ریشه فامیلی دارد، اما امکان مشاهده آن در نتیجه برخی عوامل خاص همچون استرس احساسی، وارد شدن آسیب به پوست، عفونت، و نیز مصرف برخی داروهای خاص نیز وجود دارد. به هر حال، تا کنون علت دقیق ابتلا به این بیماری شناسایی نشده است، اما به نظر می‌رسد این بیماری با خطای عملکرد سیستم ایمنی بدن ارتباط دارد.

چه افرادی در معرض خطر ابتلا به این بیماری قرار دارند؟


بیماری پوستی صدف یا پسوویازیس می‌تواند در هر سنی ایجاد شود، اما معمولاً ابتلا به این بیماری در افراد بین سنین 15 تا 25 سال تشخیص داده می‌شود. در حدود 30 درصد افراد مبتلا به این بیماری با ایجاد شرایط مشابه در یک عضو از خانواده خود مواجه هستند. این بیماری مردان و زنان را بطور مشابه تحت تاثیر قرار می‌دهد و خانم‌ها در سنین پایین‌تر به این بیماری مبتلا می‌شوند. همان‌طور که قبلاً بیان شد، مصرف برخی داروهای خاص می‌تواند با عود این بیماری ارتباط داشته باشد. این داروها عبارت از مسدود کننده‌های بتا، داروهای ضد التهاب غیر استروئید (مثل ایبوپروفن و ناپروکسین)، لیتیم، داروهای ضد مالاریا، و داروهای استروئید خوراکی هستند. تقریباً 10 تا 30 درصد افراد مبتلا به پسوویازیس به بیماری آرتریت پسوریاتیک نیز مبتلا می‌شوند. آرتریت پسوریاتیک یک نوع آرتروز التهابی است که باعث دردناک و متورم شدن مفاصل بدن می‌شود.

علائم و نشانه‌ها


4

جراحت‌های ناشی از این بیماری به صورت لکه‌های قرمز و برآمده بر روی پوست قابل مشاهده بوده و گاهی اوقات سر این لکه‌ها به رنگ نقره‌ای یا خاکستری می‌باشد. این لکه‌ها اکثر مواقع در ناحیه آرنج‌ها، زانوها، کمر، باسن، و سر مشاهده شده و معمولاً هر دو طرف بدن را تحت تاثیر خود قرار می‌دهند. علاوه بر این نقاط خاص بدن که تحت سایش یا مالش قرار دارند، به احتمال بیشتر دچار علائم این بیماری می‌شوند. اکثر افراد به خاطر این بیماری احساس خارش در ناحیه آسیب دیده دارند، در حالی که برخی افراد نیز ممکن است احساس خارش در نقاط آسیب دیده پوست خود نداشته باشند. پسوویازیس را به می‌توان در گروه‌های زیر درجه‌بندی کرد:

  • خفیف: ایجاد علائم محدود، پخش و کوچک بر روی پوست که در حدود دو سوم افراد مبتلا به این بیماری را تحت تاثیر خود قرار می‌دهد.
  • متوسط: ایجاد علائم بیماری در بخش‌های وسیع‌تر از بدن که گاهی اوقات بر وضعیت مفاصل تاثیر می‌گذارد.
  • شدید: بخش عمده پوست در این حالت تحت تاثیر قرار گرفته و این وضعیت برای عملکرد مفاصل مشکل ایجاد می‌کند.
    گاهی اوقات ناخن‌ها نیز می‌توانند تحت تاثیر این بیماری قرار گیرند. در حقیقت این بیماری می‌تواند حفره‌ها یا برآمدگی‌های خفیف در پوست ایجاد کرده، باعث ایجاد لکه‌های قهوه‌ای بر روی پوست شده و جدا شدن ناخن از بافت انگشت را به همراه داشته باشد (اونیکولیز یا بالا آمدن ناخن).

توصیه‌های خود مراقبتی


به خاطر اینکه پسوویازیس مشکلی است که برای تمام عمر با فرد باقی مانده و درمان مشخصی برای آن وجود ندارد، هدف از درمان در این شرایط کاهش جراحت‌های ایجاد شده در نتیجه بیماری و بهبود علائم آن همچون احساس خارش و التهاب است. در این رابطه می‌توان به توصیه‌های زیر توجه کرد:

  • حمام گرفتن روزانه برای کمک به پاک کردن بخش خشک شده از جراحت و مرطوب شدن پوست. در این زمان لازم است از صابون‌های قوی استفاده نشده و این صابون‌ها با موارد سازگارتر با پوست جایگزین گردند.
  • استفاده از مرطوب کننده بر روی تمام ناحیه دچار پسوویازیس پس از شستشو یا حمام کردن. استفاده از مرطوب کننده‌های مبتنی بر روغن در این شرایط می‌تواند اثربخشی بیشتر در حفظ سطح آب پوست در مقایسه با مرطوب کننده‌های مبتنی بر آب داشته باشد.
  • مصرف کرم هیدروکورتیزون (5/0 یا 1%) به منظور کاهش احساس خارش و قرمزی جراحت‌های پوستی. این کرم را می‌توان بدون نسخه پزشک از داروخانه‌ها تهیه کرد.
  • مصرف محصولات حاوی اسید سالیسیلیک به منظور کمک به نرم شدن پوست و پاک شدن جراحت‌های سفت شده. برای مثال در این رابطه می‌توان از شامپوها، شوینده‌ها و پمادها نام برد.
  • قرار گرفتن به مقدار کم در معرض نور خورشید. برای مثال انجام این کار به مدت 10 تا 15 دقیقه برای 2 یا 3 بار در هفته می‌تواند برای بیمار مفید باشد. به هر حال در این حالت می‌بایست از قرار گرفتن طولانی مدت در معرض نور خورشید خودداری شده و از پوست سالم در برابر نور خورشید حفاظت شود.

این بیماری همچنین می‌تواند با افزایش خطر ابتلا به سرطان پوست غیر ملانومی و لنفوم ارتباط داشته باشد. به همین دلیل، معاینه پوست به صورت ماهانه توسط خود فرد و ملاقات منظم با پزشک می‌تواند از نقش با اهمیت در کنترل این مشکل برخوردار باشد.
چه زمان لازم است از مراقبت‌های پزشکی استفاده شود
در صورت ابتلا به پسوویازیس شدید یا در مواردی که روش‌های خود مراقبتی نتواند برای این بیماری مفید باشد، لازم است در ارتباط با بیماری با پزشک ملاقات شود.

درمان


5

امروزه انواع مختلفی از روش‌ها و اقدامات برای کنترل علائم بیماری پسوویازیس مورد استفاده قرار می‌گیرند. برای موارد خفیف یا متوسط این بیماری، داروهایی که بطور مستقیم بر روی پوست قرار می‌گیرند (داروهای موضعی) شامل موارد زیر هستند:

  • درمان اصلی برای پسوویازیس استفاده از داروهای موضعی استروئید است که به صورت کرم یا پماد موجود می‌باشد. به این منظور کرم‌های استروئید موضعی قوی برای بدن یا سر استفاده شده و کرم‌های موضعی ضعیف برای صورت و نقاط حساس پوست استفاده می‌شوند. علاوه بر این بیمار می‌تواند از محلول‌ها یا مایع استروئید نیز در ناحیه سر خود استفاده کند. استفاده از این دارو می‌بایست به 1 تا 4 هفته در هر بار محدود شود، زیرا استفاده طولانی مدت از استروئید می‌تواند علائم کشیدگی و نازک شدن پوست را برای فرد به همراه داشته باشد.
  • کلسیپوتریول (دایونکس) یکی از مشتقات ویتامین D است که عملکرد آن به خوبی داروهای استروئید بوده و حتی در هنگام استفاده به همراه داروهای استروئید موضعی از اثربخشی بالاتر برخوردار می‌باشد.
  • تازاروتن (تازوراک) یک نوع کرم مبتنی بر ویتامین A است که در موارد ابتلا به پسوویازیس ممکن است برای فرد بیمار تجویز شود. مصرف این دارو برای خانم‌هایی که در سنین بارداری قرار دارند می‌بایست تحت نظارت پزشک به منظور جلوگیری از بارداری در طول دوره مصرف این دارو انجام شود، زیرا مصرف این دارو می‌تواند باعث نقص جنین شود.
  • داروهای موضعی سرکوب کننده سیستم ایمنی همچون تاکرولیموس (پروگراف) و پمیکرولیموس (الیدل) می‌توانند برای رفع این مشکل مفید باشند، اما مصرف این داروها می‌تواند باعث سوختگی پوست و احساس خارش در آن شده و نیز گران قیمت باشند. علاوه بر این استفاده از این درمان احتمالاً می‌تواند فرد را در معرض خطر بالاتر ابتلا به سرطان و لنفوم قرار دهد.
  • داروهای حاوی قطران زغال سنگ و کرم‌های آنترالین گاهی اوقات می‌توانند برای استفاده فرد مفید باشند، اما مقدار مصرف این داروها به خاطر بو و رایحه‌ای که باعث التهاب پوست می‌شود، کمتر از سایر درمان‌ها برای افراد توصیه شده و نیز سطح اثربخشی این داروها کمتر از کلسیپوتریول است.
    برای مواردی از بیماری که شدید باشند، می‌توان از درمان‌های زیر استفاده کرد:
  • در صورتی که بخش زیادی از پوست تحت تاثیر بیماری قرار گرفته باشد، درمان با پرتوی ماورای بنفش می‌تواند برای فرد مفید باشد. به این منظور می‌توان از روش‌های UVB و PUVA استفاده کرد.
  • مصرف داروهای خوراکی شامل اَسیترتین (از مشتقات ویتامین A)، متوترکسات، و سیکلوسپورین برای موارد ابتلا به نوع شدید این بیماری توصیه می‌شود. به هر حال در صورتی که مصرف این داروها برای فرد تجویز شود، لازم است بطور منظم با پزشک ملاقات گردد تا به این ترتیب پزشک بتواند شرایط پیشرفت بیماری و عوارض جانبی احتمالی این داروها همچون وارد شدن آسیب به کبد و کلیه را تحت نظارت و کنترل داشته باشد.
  • داروهای بیولوژیک جدیدترین روش درمان مورد استفاده برای پسوویازیس هستند. این داروها از پروتئین‌هایی تشکیل شده که بیماری را از طریق مسدود کردن برخی فعالیت‌های خاص سیستم ایمنی درمان می‌کنند. این داروها شامل اتانرسپت (انبرل)، آلفاسپت (آمویو)، و اینفلیکسیماب (رمیکاد) است. به هر حال این داروها بسیار گران هستند و ممکن است عوارض جانبی شدید همچون عفونت، سرکوب شدن سیستم ایمنی، و سرطان برای فرد به همراه داشته باشند.